USB-C laden: watt, volt, ampère — en waarom een goedkope kabel warm wordt

Eén stekker, vele snelheden: USB-C laadt een koptelefoon van een paar watt én een laptop van honderd watt. Dat werkt door een slim onderhandelingsprotocol — en door een stukje natuurkunde dat verklaart waarom de kabel er zo toe doet.

Vermogen = spanning × stroom

USB Power Delivery (PD) kent vaste spanningsstappen. Tot 100 W gaat het om 5, 9, 15 en 20 V; sinds PD 3.1 (mei 2021) zijn er voor het “Extended Power Range” (EPR) drie hogere stappen bijgekomen: 28, 36 en 48 V, tot maximaal 240 W.

Voor 5 A is een daarvoor gecertificeerde kabel nodig; het USB-IF laat het wattage op gecertificeerde kabels vermelden (bijvoorbeeld “60 W” of “240 W”). Een willekeurige kabel uit een la haalt die waarden dus niet vanzelf.

Waarom laadt USB-C met hogere spanning?

Een kabel heeft weerstand R. De stroom die erdoor loopt verwarmt de kabel, en dat verlies groeit met het kwadraat van de stroom:

Dezelfde 60 W bij 5 V zou 16 keer meer kabelverlies geven (12² ÷ 3² = 16). Daarom verhoogt USB PD liever de spanning dan de stroom.

Waarom goedkope kabels warm worden

De weerstand van een draad volgt uit zijn afmetingen:

• Twee keer zo lang → R verdubbelt → bij dezelfde stroom verdubbelt het warmteverlies.
• Half zo dikke draad (halve diameter) → de doorsnede A wordt 4 keer kleiner → R wordt 4 keer groter.

Een dunne, lange kabel verspilt dus vermogen als warmte en laat de spanning aan de telefoonkant zakken, waardoor het laden langzamer gaat of de telefoon terugschakelt. Gebruik voor snelladen een kabel die het juiste wattage vermeldt en niet langer is dan nodig.

Slim laden: snel én zuinig

• Snel: Apple vermeldt voor de iPhone 17 tot 50% in 20 minuten met een adapter van minstens 40 W en een USB-C-kabel.
• Zuinig: de laadlimiet van 80% wordt door zowel Apple als Samsung aangeboden. Bij Apple (iPhone 15 en nieuwer) kiest u een limiet van 80 tot 100% in stappen van 5%; in de 80%-stand hervat het laden bij 75% en laadt het toestel af en toe even tot 100% om de meting te kalibreren. Samsung biedt vanaf One UI 6.1 een “maximale” stand die bij 80% stopt, en vanaf One UI 7 een instelbare limiet.

De laadpoort schoonhouden

Pluisjes en zakstof verzamelen zich in de poort — daardoor “wil” de kabel soms niet meer vast klikken. Wat Apple zegt:

• Reinig de connector van de kabel met een zachte, droge, pluisvrije doek; gebruik geen vloeistoffen of schoonmaakmiddelen.
• Steek geen voorwerpen (wattenstaafje, papier) in de poort van het toestel.
• Een verkleurde connector is bij gebruik normaal.

Laadt het toestel slecht terwijl kabel en lader in orde zijn, dan zit er vaak vuil of slijtage in de poort. Een laadpoort-reparatie kunt u bij ons gewoon boeken.